NL
EN
Of jouw gebouw een GACS (gebouwautomatiserings- en controlesysteem) nodig heeft, hangt af van twee dingen: het vermogen van de verwarmings- en koelinstallaties en de functie van het gebouw. Vanaf 1 januari 2026 geldt de verplichting voor utiliteitsgebouwen met een installatie boven 290 kW; vanaf 1 januari 2030 zakt die grens naar 70 kW. Hieronder lees je hoe je bepaalt of jouw portefeuille hieronder valt. Zoek je eerst een breed overzicht van de verplichting zelf, lees dan de complete GACS-gids.
Wat telt als utiliteitsgebouw?
RVO rekent elk gebouw zonder woonfunctie tot de utiliteitsgebouwen. Dat is een brede categorie: kantoren, winkels, scholen, zorginstellingen, overheidsgebouwen, hotels en industriële gebouwen zoals fabriekshallen en werkplaatsen vallen er allemaal onder, zodra een klimaatinstallatie de ruimte verwarmt of koelt.
Gebruikt jouw gebouw meer dan de helft van het oppervlak voor wonen of woonzorg? Dan telt het niet als utiliteitsgebouw. Heeft een gebouw gemengde functies, dan trek je het (nominale) vermogen van het woon- of woonzorgdeel af van het totale geïnstalleerde vermogen: alleen het resterende utiliteitsdeel telt mee voor de drempel.
Welk vermogen telt mee voor de 290 kW- en 70 kW-grens?
Je telt het nominale vermogen van je verwarmings- en airconditioningsinstallaties bij elkaar op. Ruimten waar niemand of vrijwel niemand werkt, tellen niet mee in die optelling, en hetzelfde geldt voor ruimten die kouder dan 15 graden Celsius blijven of alleen vorstvrij worden gehouden.
Heeft jouw kantoorpand een serverruimte waar mensen alleen kort komen voor onderhoud? Dan telt voor de 290 kW-grens alleen het kantoordeel mee, mits dat een afgeschermde ruimte is. Draait er één klimaatinstallatie voor beide ruimten, dan verdeel je het vermogen naar rato over het kantoor- en het serverdeel.
Praktisch bepaal je het zo:
- Zoek het nominale vermogen van je verwarmings- en koelinstallaties op in de technische documentatie, of laat het vaststellen door een installateur.
- Tel het vermogen van alle installaties in het utiliteitsdeel van het gebouw bij elkaar op.
- Trek het vermogen van een eventueel woon- of woonzorgdeel eraf.
- Vergelijk de uitkomst met de grens die voor jouw gebouw geldt: 290 kW vanaf 2026, 70 kW vanaf 2030.
Telt een vrijwel leeg magazijn ook mee?
Voor ruimten waar praktisch nooit iemand komt, bijvoorbeeld een groot magazijn, geldt nu nog een overgangssituatie: tot 29 mei 2026 vallen die ruimten volgens de wet officieel onder de verplichting, terwijl de wetgever bezig is deze uitzondering alsnog vast te leggen. Twijfel je over een deel van je portefeuille dat nauwelijks bezet is, houd dan rekening met deze aankomende wijziging.
Wie is verantwoordelijk als het gebouw is verhuurd?
Verhuur je het gebouw? Dan ben jij als eigenaar verantwoordelijk voor de GACS-verplichting, niet de huurder. Gemeenten en omgevingsdiensten zijn het bevoegd gezag en spreken bij een controle de eigenaar als eerste aan.
Valt jouw gebouw onder de verplichting? Wat zijn de GACS-vereisten voor 2026? beschrijft welke functies het systeem moet hebben en aan welke norm het moet voldoen. Beheer je juist een portefeuille die pas bij de 70 kW-grens in beeld komt, dan gaat Wanneer is een GACS verplicht in 2030? dieper in op die tweede fase.
Waar MeterInsight in past als jouw gebouw een GACS nodig heeft
Wij leveren zelf geen GACS en implementeren dit systeem niet. Heb je al een GACS, of ga je er een aanschaffen? Dan koppelen wij de sturingsdata daaruit aan de meetdata van je slimme meters en submeters, zodat je één overzicht hebt in plaats van aparte systemen per gebouw.
Een GACS stuurt de installaties in het gebouw aan; wij zorgen voor inzicht, analyse en rapportage op portefeuilleniveau. Dat helpt je afwijkingen tussen gebouwen te herkennen en de resultaten van sturing te onderbouwen richting management of opdrachtgevers. Software alleen garandeert geen besparing en geen compliance; of jouw installaties aan de wettelijke eisen voldoen, blijft een beoordeling voor je eigen gebouw.
