NL
EN
Voor het analyseren van energieverbruik wordt in de praktijk vijf soorten software gebruikt, en ze doen verschillende dingen. De meeste organisaties gebruiken er drie naast elkaar zonder dat expliciet te hebben gekozen.
Deze pagina zet die vijf naast elkaar: welke vraag elk gereedschap beantwoordt, en waar het ophoudt.
Vijf soorten software, en wat ze antwoorden
| Soort | Beantwoordt | Houdt op bij |
|---|---|---|
| Spreadsheet | Wat was ons verbruik en wat kostte het? | Handmatig invoeren, geen datacontrole, niet herhaalbaar bij meer meters |
| Leveranciersportaal | Wat staat er op onze factuur en meterstand? | Alleen jouw contract bij die leverancier; geen tussenmeters, geen vergelijking tussen locaties |
| Gebouwbeheersysteem (GBS) | Hoe draaien de installaties in dit gebouw? | Één gebouw, techniekgericht; rapportage over een portefeuille zit er niet in |
| Energiemonitoring- of EMS-platform | Waar wijkt verbruik af, en waarom? | Analyseert en rapporteert, maar stuurt geen installaties aan |
| BI-tool | Hoe presenteren we dit naast onze andere cijfers? | Rekent niet zelf met meetdata; heeft een gecontroleerde bron nodig |
De praktische conclusie: een leveranciersportaal en een GBS zijn geen analysegereedschap, ook al bevatten ze energiedata. Een BI-tool is dat wel, maar alleen zo goed als de gegevens die je erin stopt.
Welke vraag hoort bij welk gereedschap?
- Wat hebben we vorig jaar verbruikt en betaald?: factuurdata is genoeg. Een spreadsheet volstaat.
- Welke van onze twintig panden verbruikt te veel?: je hebt vergelijkbare gegevens per gebouw nodig, genormaliseerd naar oppervlakte en functie. Een monitoringplatform.
- Waarom piekte dit gebouw dinsdagnacht?: je hebt een kwartierprofiel op het juiste meetniveau nodig, en vaak een meting uit het GBS erbij.
- Draait die installatie zoals bedoeld?: dat is een GBS-vraag.
- Hoe krijgen we dit in de kwartaalrapportage van de directie?: een export of rapportage uit het platform, eventueel doorgezet naar een BI-tool.
Waar spreadsheets ophouden
Niet bij een bepaald aantal meters, maar op drie punten:
Datacontrole. In een spreadsheet zie je niet welke meetwaarde ontbreekt. Een gat wordt dan stilzwijgend een nul, en het jaartotaal is te laag zonder dat iemand het merkt.
Herhaalbaarheid. Als de berekening in formules per tabblad zit, kan niemand achteraf reconstrueren hoe een cijfer tot stand kwam. Voor een rapportage die wordt nagevraagd, is dat het probleem.
Meetinterval. Kwartierdata voor twintig aansluitingen is per jaar miljoenen regels. Dat is geen spreadsheetwerk.
Welke software helpt kostenbesparingen te identificeren?
Software vindt geen besparing. Wat het wel doet, is de plekken aanwijzen waar een besparing plausibel is, zodat iemand ze kan onderzoeken. Concreet zoek je software die deze vier dingen zichtbaar maakt:
- Verbruik buiten gebruikstijden: nacht, weekend, sluitingsdagen.
- Afwijking tussen vergelijkbare locaties: zelfde functie, andere uitkomst.
- Pieken in het kwartierprofiel: die raken je gecontracteerde vermogen en netkosten.
- Ontbrekende of onbetrouwbare meetwaarden: anders reken je met een verkeerde basis.
Of daar geld uit komt, hangt af van de maatregel die je vervolgens neemt en van de opvolging. Software alleen garandeert geen besparing. Lees hoe die cyclus werkt in energiebeheer optimaliseren in vijf stappen.
Wat moet energieanalyse-software kunnen?
- Meetbronnen ontsluiten: slimme meters, tussenmeters, sensoren, opwek en bestaande gebouwbeheersystemen. Voor het uitlezen van meetdata bij netbeheerder of meetbedrijf is een ondertekende machtiging van de contracthouder nodig.
- Datakwaliteit tonen: gaten, uitschieters en meters die niet meer doorgeven.
- Normaliseren: per m², per gebouwcategorie, en gecorrigeerd voor het weer met een graaddagenvergelijking.
- Vergelijken over locaties en periodes, zonder dubbeltelling tussen hoofd- en tussenmeters.
- Rapporteren met vastgelegde periode, meetpunten en berekeningsmethode.
- Signaleren bij afwijkend verbruik.
- Koppelen via een API, zodat gecontroleerde data ook elders bruikbaar is.
Prognoses zijn mogelijk, maar niet zonder historie: wij vragen voor een prognose op meterniveau twee jaar meetgegevens. Zonder die historie is een vergelijking met dezelfde periode vorig jaar de bruikbaardere referentie. Lees hoe data-analyse in energiebeheer werkt.
Niet hetzelfde: software voor energieprestatie-advies van woningen
Software voor het opnemen van woningen en het afmelden van energielabels is een apart vakgebied, met eigen opnameprotocollen en eigen leveranciers. Deze pagina gaat over analyse van meetdata voor bedrijven, utiliteitsgebouwen en vastgoedportefeuilles. Zoek je labelsoftware voor woningen, dan is dit niet het juiste gereedschap.
Hoe kies je?
Begin bij de vraag die je moet beantwoorden en bij de meetbronnen die je hebt, niet bij een functielijst. Lees daarna waar je op let bij het kiezen van een energiemonitoringsysteem, en vergelijk EMS-oplossingen met de selectievragen voor EMS-systemen.
Bekijk onze mogelijkheden voor energiemonitoring van meerdere locaties.
